Elmastan Daha Dayanıklı Mineral Keşfedildi: İmkansız Deniliyordu
Yıllardır bilim dünyasında adı geçen ama varlığına tam anlamıyla emin olunamayan 'lonsdaleit' yeniden gündemde. Araştırmalar net sonuç veremediği için konu hep şüpheli kaldı. Ancak yeni çalışma tabloyu değiştirmiş gibi görünüyor. Ortaya çıkan sonuçlar, elmastan bile daha sert olabilecek farklı bir kristal yapıya işaret ediyor.
60 yıl boyunca kimse emin olamadı...
Lonsdaleit adı ilk kez meteorit çarpma bölgelerinde ortaya çıkan karbon yapılarıyla anıldı. Kristalograf Kathleen Lonsdale’in adı verilen bu yapı, klasik elmastan farklı bir dizilime sahip olduğu iddiasıyla dikkat çekti. Ancak elde edilen örnekler her zaman karışıktı. Araştırmacılar net sonuçlara ulaşamadı ve şüpheler giderek arttı.
Hatta zamanla bazı bilim insanları lonsdaleitin aslında ayrı bir yapı olmadığını savundu. Onlara göre görülen şey, kusurlu ya da bozulmuş klasik elmas formundan ibaretti. Laboratuvar deneyleri de bu şüpheleri güçlendirdi çünkü elde edilen örnekler çoğu zaman saf değildi.
Yeni çalışma, tartışmayı kökten değiştirebilir
Nature’da yayımlanan yeni araştırma, şimdiye kadar elde edilen en güçlü kanıtları sunuyor. Araştırmacılar, saf hekzagonal elmas üretmeyi başardı ve milimetre boyutunda örnekler elde etti. Bu gelişme, yıllardır teoride kalan yapının gerçekten var olabileceğini gösteriyor.
Üstelik sonuçlar yalnızca varlığıyla sınırlı değil. Yapının sertlik ve dayanıklılık açısından klasik elmastan daha ileri seviyede olabileceği düşünülüyor. Eğer bu doğrulanırsa, malzeme bilimi açısından oldukça önemli bir eşik aşılmış olacak.
Peki neden bu kadar zor elde ediliyor? İşin sırrı baskı yönteminde saklı
Elmasın oluşumunda karbon atomları kübik düzende dizilir. Lonsdaleitte ise aynı bağ yapısı korunur ancak dizilim altıgen formdadır. Teoride mümkün görünen bu yapı, pratikte oldukça zor elde ediliyor çünkü karbon katmanları baskı altında kayma eğilimi gösteriyor.
Araştırmacılar bu sorunu çözmek için grafiti çok yüksek sıcaklık ve aşırı basınç altında, kontrollü şekilde sıkıştırdı. En kritik nokta ise baskının tek yönlü uygulanmasıydı. Katmanların kaymasını engelleyen bu yöntem sayesinde karbon atomları farklı düzene geçiş yaptı ve beklenen yapı ortaya çıktı.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir:
Yorum Yazın