İlber Ortaylı'nın Portresinin Yanındaki Tablo Ne Anlama Geliyor?
Tarihçi, akademisyen ve yazar Prof. Dr. İlber Ortaylı için uzun yıllar ders verdiği Galatasaray Üniversitesi’nde düzenlenen cenaze töreninde, Ortaylı’nın portresinin yanında yer alan tablo dikkat çekti. Levha, klasik edebiyat geleneğinde vefat eden önemli isimler için yazılan “tarih manzumesi”nin modern bir yorumu olarak görülerek, Ortaylı’nın ilmi mirasına duyulan saygının sembolü şeklinde yorumlandı.
Tabloda yazanlar törende açıklandı.

Törende, akademisyen Mustafa Kara tarafından ebcet hesabıyla kaleme alınan ve hattat Mahmut Şahin tarafından levha hâline getirilen dizeler de okundu.
Programda konuşan Abdurrahman Muhammed Uludağ, sözleri şu şekilde aktardı:
'Mütebahhir tarihçiye dua
Doğu batıyı bilene dua
Bir kalem çıktı söyledi tarih
Rahmetli Ortaylı Beğe dua'
Bu dizeler, klasik Türk edebiyatında önemli kişilerin vefatının ardından yazılan ve onların ilmi kimliğine duyulan saygıyı ifade eden bir 'Tarih Manzumesi' niteliği taşıyor. Levha, Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın vefatı için özel olarak hazırlanmış bir tarih manzumesi olarak değerlendiriliyor.
Şiirsel diliyle şu anlamı taşır:

'Mütebahhir tarihçiye dua': “Mütebahhir” kelimesi, derya gibi engin bilgiye sahip kişi anlamına gelir. Bu ifade, yalnızca tarih bilen değil, tarih ilminin derinliklerinde ustalaşmış bir âlime gönderme yapar.
'Doğu batıyı bilene dua': Bu dize, düşünsel bir köprüyü simgeler. Hem Doğu medeniyetinin (Osmanlı-İslam) kaynaklarına hem de Batı dünyasının yöntemlerine ve dillerine hâkim olan bir entelektüel birikime işaret eder.
'Bir kalem çıktı söyledi tarih': Klasik şiirde “tarih düşürmek” olarak bilinen ve ebced hesabına dayanan geleneğe gönderme yapılır. Bu ifadeyle, güçlü bir kalemin dünyadan ayrıldığı, ardında bıraktığı eserlerin ise artık tarihin kendisi hâline geldiği vurgulanır; kalem son sözünü söylemiş ve zamanı adeta mühürlemiştir.
'Rahmetli Ortaylı Beğe dua': Son mısra, saygı ve rahmet dileğiyle hem Ortaylı ailesine hem de şahsın kendisine yapılan bir veda niteliği taşır; ilmî mirasına duyulan hürmeti ifade eder.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın